De afgelopen week verbleven Kitty en ik in het Duitse Harz gebergte. Natuurlijk gingen mijn wandelschoenen mee, Vooraf had ik al een wandeling op Komoot gevonden in de nabijheid van ons Enjoy hotel in Goslar.

Op mijn eerste dag in het hotel sprak ik een echtpaar, die een wandeling naar de Gustav-Adolf Kirche hadden gemaakt. Een zogenaamde Staafkerk, een houten kerk uit 1908 in middeleeuwse stijl, met sierlijk houtsnijwerk en een carillon. De man van het echtpaar vertelde hierover met zoveel enthousiasme, dat ik meteen  bij mezelf dacht… ik neem dit op in mijn route.

Dus de gevonden route aangepast en tevens de wandelrichting, want ik wandel eerst naar de Evangelische Stabkirche Hahnenklee. De oorspronkelijke route was iets van 6 km, maar met mijn bezoek aan deze kerk wordt het zo’n 9,5 km.

Na het ontbijt ga ik op pad en meteen gaat het gestaag omhoog, in de straat waaraan ons hotel ligt. Na 200 meter loop ik al het bos in, in een verder stijgend pad. Ik zie niet een route aangegeven, maar omdat ik op navigatie loop heb ik dat ook niet nodig. Wel word er aangegeven dat ik mij hier op het sprookjes pad cq het liefdesbank pad bevind.

Na een kleine kilometer daal ik al weer en zie de kerk die op een heuvel ligt, al liggen. Het is werkelijk een prachtige kerk, en naar wat ik later hoor tref je dit soort kerken veelvuldig in Noorwegen aan.

Geschiedenis van de Stabkirche von Hahneklee

De kerk werd gebouwd in een periode van tien maanden, van 1907 tot 1908. Het model stond voor de veel oudere staafkerken in Noorwegen. Prof. Karl Mohrmann, bouwmeester van de Hannoverse regionale kerk, baseerde zijn ontwerp op de Noorse kerken, maar paste de grootte en het ontwerp aan de behoeften van de gemeente aan. Zo is de staafkerk van Hahnenklee met zijn 240 zitplaatsen groter dan zijn Noorse tegenhangers, en de relatief grote ramen laten veel licht binnen.

De lokale ambachtslieden gebruikten sparrenhout uit de omgeving als bouwmateriaal, waardoor de bouw bovendien kostenefficiënter was dan het oorspronkelijk geplande neogotische bakstenen gebouw. 

De bouwstijl doet in veel elementen denken aan scheepsbouw, waaronder Vikingschepen met hun talrijke draken op het dak en in de decoraties. De kroonluchter is gemodelleerd naar een scheepsroer. 

Vooral bij de vormgeving van het altaar is de ten tijde van de bouw populaire Art Nouveau-stijl vermengd met elementen uit de Byzantijnse kunst. 

Vooral de buitengevel en het dak van de staafkerk waren de afgelopen jaren aan een uitgebreide restauratie toe en werden in hun oorspronkelijke staat hersteld. De gemeente werd daarbij geholpen door uitstekende ambachtslieden uit de Harz en daarbuiten. 

De ornamenten van het torentje, waarop de vier evangelisten als ringen en Jezus Christus als een grote ring die hen allen verbindt, zijn door de Goslarse kunstenaar Samwel Bagradjans geheel naar historische modellen gesneden. 

Het is een prachtige kerk om te zien, en ik loop er dan ook helemaal omheen zodat ik hem van alle kanten kan aanschouwen. En dat is maar goed ook, want aan de rechterzijde van de kerk kom ik hier ook het eerste Liefdesbankje tegen. Omdat ik een eigen gemaakte route bewandel, is dit ook het enige liefdesbankje wat ik tegen kom.

Voor de Liefdesbankroute zal ik nog een keer terug moeten komen, want mijn navigatie Miep stuurt mij de andere kant op. En zo wandel ik naar de Grober Kranicher Teig, zoals het meertje heet in Hahnenklee. Er loopt een mooi Rododendron pad langs het meertje, wat prachtig in bloei staat.

Het meertje gaat over in een stukje land, en daarna dient zich meteen het volgende meer aan. Het Rododendron pad loopt er helemaal omheen, en als ik op de kop sta en richting Hahnenklee kijk, is het net of deze twee meren één groot meer zijn.

Hier op de kop een huisje, waar je met een klein loop bruggetje naar toe kunt lopen. Er staat een waarschuwing bij… op eigen risico, dat zegt mij genoeg om mij daar niet aan te wagen.

Ik loop niet om het meer heen, want op de volgende splitsing zegt Miep, dat ik linksaf moet gaan. Er staat een grote groep wandelaars… met een gids zo te zien, waar ik mij doorheen moet murwen om te kunnen passeren. Daarna wacht mij een mooi donker pad met hoge bomen, eerst nog vlak later wat stijgend.

Ook hier op de bomen hangen bordjes met pijlen, om aan te geven waar de route naar toe loopt. Het bordje met ‘Lehrpfad’ kwam ik ook al tegen bij de Stabkirche. Er valt onderweg dus een en ander te leren

Dit donkere pad komt weer uit bij een ander meertje, waar ik met een smal avontuurlijk paadje helemaal langs loop. Het gaat meteen ook behoorlijk klimmend omhoog… ik schakel meteen over in een andere pas. Met mijn lange benen loop ik normaal een grote pas… maar gaan we klimmen worden het kleine pasjes, voetje voor voetje. Het gaat dan een stuk gemakkelijker omhoog, en je wordt minder snel moe.

Als ik bijna om het meer heen ben, ligt er een strandbad annex bootjes verhuur en een café restaurant. Of het open is of niet, voor mij is half 10 nog te vroeg om te pauzeren en ik heb er nog maar amper 3 kilometer op zitten. Dus laat ik het meer achter mij, steek de doorgaande Hahneklee strasse over, en ga aan de andere kant verder op weg naar de Grumbachersee.

Het zijn veelal dit soort paden zoals hier boven, licht stijgende grind / gravel paden. En belangrijk… veelal lekker in de schaduw, althans op de heenweg naar de Grumbachersee. Ik maak nog een uitstapje door bij een paadje rechtdoor te lopen als ik eigenlijk linksaf moet, maar het voegt weinig toe, alleen dat het heel erg smal is.

Ik kom bij een splitsing en op het bord lees ik dat het nog 700 meter is naar de Grumbacher Teich. Hier hebben ze het weer over een Teich wat een vijver blijkt te zijn. Het 700 meter licht stijgend lange pad loopt boven langs het meer, en zo nu en dan kan ik er een mooie blik op werpen. Prachtig om dit te zien.

Bij de kop van het meer aangekomen zie ik een picknickbank staan. Mooier kan het niet liggen… heerlijk in de schaduw met een prachtig panorama. Er staat ook een schuilhut, een mooie plek om foto’s te maken. en vooral om te genieten van de stilte…

Wat zei ik… Stilte… Aan de overkant van het meer hoor ik een hoop gekwebbel mijn kant op komen. Dus pak ik mijn spulletjes weer in en loop nog honderd meter verder naar de Grumbacher Wasserfall. Hij is niet zo spectaculair als de Eifersbacher Wasserfall in Oostenrijk waar wij begin mei waren, maar het maakt mijn wandeling er niet minder om.

Terwijl ik bij de waterval sta te kijken zijn de kwebbelaars dichterbij gekomen, en zie ik dat het dezelfde grote groep dames is die ik eerder op de morgen tegen kwam. Alle banken en picknick tafels zijn nu in beslag genomen, en is het gedaan met de stilte op dit idyllische plekje aan de Grumbachersee.

Gelukkig dat ik hen voor was, en er voor eventjes alleen van heb kunnen genieten. En zo is voor mij de tijd gekomen, om mij op de terugweg te begeven. Er schijnt wel een pad te zijn wat om het meer loopt, maar omdat ik maar alleen ben doe ik dat toch maar niet. Mijn navigatie Miep stuurt mij trouwens ook een andere kant op, zodat ik dezelfde weg langs het meer weer terug loop.

Aan gekomen bij de splitsing vervolg ik mijn weg naar rechts, en wandel hier weer over de brede grind en gravel paden. Maar deze liggen nu in de zon, en dat terwijl de koperen ploert ongenadig schijnt. Regelmatig blijf ik stil staan op een schaduwrijke plek, en geniet van mijn meegenomen water. Drinken is nu een must! En dan gaat het weer verder over deze met gele brem omzoomde paden.

En zo kom ik weer bij de doorgaande Hahneklee strasse, waar ik nu rechtsaf sla en een stukje langs het meer met het strandbad wandel. Ik houd mij maar zelden aan een geplande route, en ook nu sla ik aan de overkant van het meer linksaf waar mijn eigenlijke route rechtdoor gaat. Ik denk altijd dat mijn nu gekozen pad, mooier is. Of het veel mooier is dan het originele weet ik natuurlijk, maar het is wel een mooi pad, wat mij steeds dichter bij mijn startpunt brengt.

Er wacht mij nog een fikse afdaling, maar dan ben ik weer terug in de straat waaraan mijn Enjoy hotel gelegen is. Mijn Lief zit op het terras mij al op te wachten, een ideale gelegenheid om deze prachtige wandeling af te sluiten met een etappebiertje.

Voor diegene die naar de Harz willen gaan plaats ik nog een Link die zeker het bezoeken waard is.

WANDELEN IN DE HARZ ONTDEK DE SCHOONHEID VAN DE NATUUR